Do końca lipca 2021 roku 15,4 miliona Polaków zadecyduje o swoich środkach emerytalnych zgromadzonych w OFE. Do wyboru mamy dwie możliwości. Pierwszą opcją (domyślną) jest pozostawienie swoich pieniędzy na indywidualnym koncie emerytalnym IKE z możliwością ich jednorazowej wypłaty bez podatku w momencie osiągnięcia wieku emerytalnego. Środki te będą dziedziczone przez spadkobierców. Opcja druga to przeniesie swoich pieniędzy do ZUS. Powiększą one nasze indywidualne konto emerytalne w ZUS i potem będą wypłacane w formie miesięcznej emerytury z ZUS.

Aby ułatwić decyzję, którą opcję wybrać, przedstawiam poniżej krótką analizę na przykładzie hipotetycznej pary dwojga emerytów, kobiety i mężczyzny. Zakładam że urodzili się tego samego dnia 28 stycznia 1962 i w momencie likwidacji OFE oboje będą mieli dokładnie 60 lat. Ponadto zakładam że oboje mają taki sam okres pracy i identyczne zarobki więc ich saldo pieniędzy zgromadzonych na koncie OFE jest takie samo i wynosi 9.698 zł, tyle ile obecna średnia wartość salda OFE. Mają też takie same składki zgromadzone w ZUS ale te nie są brane pod uwagę. Ponadto zakładam że wszelkie inne parametry wpływające na wysokość emerytury takie jak przepisy prawne, podatki, długość życia, waloryzacja, suwak OFE-ZUS, inflacja itp. pozostaną niezmienne do końca życia obojga emerytów więc nie są uwzględniane w wyliczeniach. Dla przejrzystości wszystkie kwoty zaokrąglam do pełnych złotych.

W przypadku wyboru Opcji 1 oboje z emerytów dostaną na swoje Indywidualne Konto Emerytalne identyczną kwotę netto 8.236 zł (kwota 9 689 zł zgromadzona w OFE po potrąceniu jednorazowego 15% podatku). Jedyną różnicą dla przykładowej pary emerytów jest data wypłaty. Pani emerytka będzie mogła wypłacić całą kwotę jednorazowo gdy skończy 60 lat czyli 28 stycznia 2022, natomiast Pan emeryt będzie mógł wypłacić pieniądze w całości 28 stycznia 2027 gdy osiągnie emerytalny wiek 65 lat.

W przypadku wyboru przez oboje emerytów Opcji 2 całość pieniędzy zgromadzonych na ich kontach OFE w kwocie 9.689 zł zostanie dopisana do ich indywidualnych kont prowadzonych w ZUS. Pieniądze te będą potem wypłacane miesięcznie w postaci emerytury. Do wyliczania tej miesięcznej emerytury ZUS podzieli kapitał 9.689 zł przez liczbę emerytur (liczbę miesięcy życia na emeryturze). Obecne tablice życia obowiązujące w ZUS zakładają że 60-latek (zarówno kobieta jak i mężczyzna) pożyje średnio 82 lata. ZUS więc zakłada że kobiecie emerytce przez 22 lata wypłaci 264 emerytury [(82 lata – 60 lat)*12 miesięcy] stąd jej dodatkowa miesięczna emerytura wyniesie 37 zł brutto przed podatkiem (9.689 zł/264 miesiące). Emerytowi mężczyźnie ZUS naliczy emeryturę pięć lat później i zakłada że przez 17 lat wypłaci mu 204 emerytury [(82lata-65 lat)*12 miesięcy] stąd jego dodatkowa miesięczna emerytura wyniesie 47 zł brutto przed podatkiem (9.689 zł/204 miesiące).

Proszę jednak zauważyć, że w rzeczywistości kobieta przeciętnie żyje 84 lata, z tego na emeryturze 24 lata (dalsze trwanie życia 60-latki wg GUS to 24 lata). Mężczyzna przeciętnie żyje 79 lat, z tego tylko 14 lat na emeryturze (rzeczywiste dalsze średnie trwanie życia 60 letniego mężczyzny wg GUS wynosi 19 lat). W efekcie w rzeczywistości ZUS w ciągu 24 lat wypłaci kobiecie emeryturę ogółem od kapitału przeniesionego z OFE w wysokości 10.656 zł brutto (37 zł*24 lata*12 miesięcy), co daje kwotę netto 9.058 zł po potrąceniu 15% podatku. Mężczyzna zaś przez 14 lat otrzyma z ZUS z tytułu kapitału przeniesionego z OFE emeryturę w kwocie 7.896 zł brutto (47 zł*14 lat*12 miesięcy), co daje kwotę netto 6.712 zł po potrąceniu 15% podatku.

Dla kobiety wybór Opcji 2 czyli przeniesienie środków OFE do ZUS generuje w trakcie całego okresu emerytury zysk 822 zł (suma wypłat netto z ZUS 9.058 zł- 8236 zł wypłata jednorazowa netto z OFE). Dla mężczyzny wybór Opcji 2, przeniesienie środków OFE do ZUS, powoduje w trakcie całego okresu emerytury stratę równą 1.524 zł (suma wypłat netto z ZUS 6.712 zł – 8.236 zł wypłata jednorazowa netto z OFE) w porównaniu z Opcją 1.

Rekomendowana decyzja dla kobiet to aby pomiędzy 1 czerwca 2021 a 2 sierpnia 2021 złożyły deklarację o przeniesieniu środków z OFE do ZUS. W tym samym zaś okresie mężczyźni nie powinni nic robić. Wtedy ich pieniądze po potrąceniu podatku zostaną ulokowane na ich prywatnym koncie IKE. Po osiągnięciu wieku emerytalnego będzie je można wypłacić w całości z zyskiem 19% w porównaniu do ulokowania ich w ZUS. Nominalne zyski lub straty będą tym wyższe im wyższy jest rzeczywisty kapitał zgromadzony w OFE np. dla mężczyzny z 50.000 zł w OFE transfer do ZUS oznacza stratę 9.500 zł (50.000*19%). Kobieta z 50.000 zł w OFE na transferze do ZUS zyska zaś 5.000 zł.

Osobną kwestią jest wątpliwa uczciwość obecnego sposobu wyliczania emerytury od zgromadzonego w ZUS kapitału. System funkcjonuje od 22 lat pod wzniosłym hasłem sprawiedliwości „ile sobie wypracujesz środków na koncie w ZUS taka będzie twoja emerytura”. W rzeczywistości ZUS zaniża mężczyznom emerytury o 19% w stosunku do zgromadzonego kapitału, bo przyjmuje do wyliczeń dłuższy „średni okres życia kobiet i mężczyzn” zamiast krótszego, rzeczywistego „średniego okresu życia mężczyzny”.

Robert Skuza, Księgowy,

PS. Każdy kto skorzysta i będzie miał taką potrzebę może wpłacić 2 zł na moje konto 52 1140 2004 0000 3202 3148 9441 i wtedy być może za miesiąc odezwę się z Zanzibaru że temat ZUS i OFE już mnie nie dotyczy J.

PS.2 Chcesz za miesiąc dostać wiadomość czy Zanzibar wypalił zapisz się na listę mailową.

1.Tabela z wyliczeniami świadczeń z ZUS i IKE dla kobiety i mężczyzny

Categories: Finanse osobiste

0 Comments

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *